Çanakkale Savaşları Araştırmalarında Dijital Dönüşüm: “Gallipoli1915-AI”

Çanakkale Savaşları Enstitüsü öncülüğünde, coğrafyamızın en önemli tarihî mirası olan Çanakkale Savaşları’nın dijital belleğini uluslararası standartlarda korumak ve araştırmacılara sunmak amacıyla hayata geçirilen “Gallipoli1915-AI” çalışması, akademi dünyasını ve kurumsal yapıları inşa edici paydaşlık zemininde buluşmaya davet etmektedir. Tarih disiplinini yapay zekâ teknolojileriyle buluşturan bu yenilikçi Dijital Beşerî Bilimler (Digital Humanities) girişimi, ortak geçmişimizi evrensel standartlarda yeniden yapılandırma gayesi taşımaktadır.

Standart geniş dil modellerinin (LLM) bilgi uydurma (halüsinasyon) problemlerini aşmak üzere tamamen kapalı devre (RAG mimarisi) çalışan sistemimiz, “sıfır halüsinasyon” ilkesini merkeze almaktadır. Araştırmacılara sunulan altyapı, internetteki kontrolsüz verileri dışarıda bırakarak; yalnızca bilim kurulu tarafından tarihsel kanıt düzeyine göre derecelendirilmiş (1-10 arası) arşiv belgeleri, harp cerideleri ve akademik telif eserler üzerinden, kesin referanslandırma ve metin madenciliği yöntemleriyle historiografik analizler üretmektedir.

Geliştirilen teknolojik mimari dâhilinde; Türkçe, İngilizce, Fransızca ve Almanca dillerindeki kaynaklar eşzamanlı olarak işlenmektedir. Yabancı yazılımların kültürel ön yargılarından bütünüyle arındırılan bu millî merkez, Müttefik Kuvvetler ile Türk kayıtları arasındaki taktiksel anlatım veya saat çelişkilerini saniyeler içinde tespit ederek objektif bir çapraz doğrulama tablosuyla sunmaktadır.

Söz konusu devasa veri entegrasyonunun küresel bir dijital otoriteye dönüşmesi; ulusal ve uluslararası fon ile hibe desteklerine yönelik ortak konsorsiyum inşasıyla mümkün görülmektedir. Bu bağlamda, çalışmanın Demo (Beta) sürümünü deneyimlemek, tarihî kaynakların entegrasyonuna destek vermek, Bilim Kurulunda ve akademik çalışma gruplarında görev almak yahut inşa edici paydaşlık modeliyle kurumsal katkı sunmak isteyen araştırmacıların ve kurum temsilcilerinin, güncel özgeçmişleri veya katkı beyanlarıyla birlikte [email protected] adresi üzerinden irtibata geçmeleri beklenmektedir.

Çanakkale Savaşları’nın tarihsel mirasını dijital teknolojiler aracılığıyla araştırmak ve gelecek nesillere aktarmak isteyen tüm katılımcılar www.gallipoli1915.com platformu üzerinden sistemin detaylarına erişebilmektedir.